Egypte telt 109 miljoen inwoners en ligt strategisch tussen Azië en Afrika. Het land heeft grote geopolitieke betekenis dankzij de Nijl en het Suezkanaal. In deze zomercursus krijgt u vier colleges de inzicht in de geschiedenis, de economie, het belang van toerisme en de waterproblematiek.
Egypte grenst aan conflictgebieden als Israël en Gaza, Libië en Soedan. Economisch is het sterk afhankelijk van het Nijlwater, het Suezkanaal en het toerisme. Vooral toerisme en scheepvaart zijn kwetsbaar voor politieke spanningen in de regio. Een aanslag of oorlog kan directe gevolgen hebben voor het verwachte bezoekersaantal van het in 2025 geopende Grand Egyptian Museum.
Hoewel Egypte de op één na grootste economie van Afrika heeft, blijft de groei beperkt. Het land kampt met hoge inflatie en een dalende waarde van de Egyptische pond. Ondanks aanzienlijke investeringen in infrastructuur, onderwijs, een nieuwe hoofdstad en economische zones rond het verbrede Suezkanaal, is het eigenlijk nog een ontwikkelingsland. De problemen zijn niet nieuw, maar vormen gezien de bevolkingsgroei en internationale ontwikkelingen een steeds grotere uitdaging voor de huidige machthebbers.
Opbouw
- College 1 – Geschiedenis, economie en politieke situatie
Het eerste college behandelt de geschiedenis van Egypte, met aandacht voor de geografisch-economische erfenis van de Nijl, de moderniseringspogingen sinds de 19e eeuw en de ontwikkelingen vanaf de 20e eeuw tot nu. Die geschiedenis speelt een belangrijke rol in de economie van Egypte, het tweede thema van dit college. Tot slot komt de politieke situatie van het land aan bod. - College 2 – De rol van het toerisme in de economie
Economisch is Egypte nog altijd een ontwikkelingsland, al is er fors geïnvesteerd in infrastructuur (zoals snelwegen en de verbreding van het Suezkanaal), onderwijs, een nieuwe hoofdstad en speciale economische zones. De economie is sterk afhankelijk van inkomsten uit het Suezkanaal en, daarnaast, van het toerisme.
Toeristen bezoeken vooral de stranden aan de Rode Zee, met uitstapjes naar de tempels van Luxor en naar Caïro, de hoofdstad met bijna 20 miljoen inwoners. Om het toerisme te stimuleren zijn nieuwe badplaatsen ontwikkeld en is bij Caïro het Grand Egyptian Museum gebouwd, het grootste archeologische museum ter wereld, dat jaarlijks miljoenen bezoekers moet trekken. Maar toerisme is ook gevoelig voor politieke ontwikkelingen in het Midden-Oosten. - College 3 – Waterproblematiek
Egypte is sterk afhankelijk van het water van de Nijl, terwijl ook andere landen dit water benutten. Door klimaatverandering, intensief water gebruik en dammen in bovenstroomse landen is watertoevoer een constant probleem. Buiten de Nijl en de Nijldelta is men aangewezen op fossiel grondwater, dat nauwelijks wordt aangevuld en dus niet duurzaam is. - College 4 – Een ster in het Midden-Oosten?
Deze vraagstukken spelen al geruime tijd, maar worden versterkt door bevolkingsgroei en regionale spanningen, waaronder de nabijheid van Gaza. Politieke instabiliteit, door een aanslag of een oorlog, kan de verwachte toestroom naar het in 2025 geopende Grand Egyptian Museum snel doen afnemen. Of Egypte zich kan ontwikkelen tot een leidende macht in het Midden-Oosten, blijft daarmee onzeker. Zal het land een ster in het Midden Oosten worden?
Onderwijsvorm: 4 hoorcolleges met ruimte voor vragen na afloop.
Literatuur: Digitale hand-outs na afloop. In diverse romans en non-fictie boeken komen Egypte en haar inwoners tot leven (leessuggesties):
- Amitav Ghosh, In an antique land, Vintage books (1992) – non-fictie. Alleen antiquarisch verkrijgbaar
- Gamal Al-Ghitani, De spion van de sultan, (1988) Het Wereldvenster. Fictie, alleen antiquarisch verkrijgbaar
- Naguib Mahfouz, Nobelprijs winnaar literatuur, diverse romans
- Joris Luijendijk, Het zijn net mensen (2006), non-fictie
- Nadia Wassef, Mijn boekhandel in Cairo (2022), roman
- Éric Chacour, Wat ik van je weet (2024) / Ce que je sais de toi (2023), roman
- Meer over het oude Egypte:
- RMO (2025) Ontdekkingen over het oude Egypte. Leiden: RMO, pp. 1-66.
- Richardson, E. (2021) Alexandrie De zoektocht naar een verdwenen stad. Amsterdam: OverAmstel uitgevers, 395 pagina's.
Studiebelasting: nihil.
Verwachte voorkennis: Algemene ontwikkeling en interesse.
Meer over deze cursus
Inleiding
Data, kosten en inschrijven