Het is algemeen bekend dat Duitse roofinstituten tijdens de Tweede Wereldoorlog op grote schaal kunst roofden van vooral Joodse families. Minder bekend is dat een aantal Joodse gezinnen ook bewust kunst verkochten om zo te kunnen ontsnappen aan de Holocaust.
Na een algemene inleiding waarin de geschiedenis van Naziroofkunst in Nederland wordt uitgelegd, volgt in de drie daaropvolgende colleges het verhaal van drie Joodse gezinnen die de Holocaust overleefden door kunst. Het eerste gezin vluchtte uit bezet Nederland nadat het drie schilderijen had verkocht aan een opkoper van Adolf Hitler. Het tweede gezin werd aanvankelijk vrijgesteld van deportatie omdat ze kunst en boeken hadden geschonken aan een museum. Het derde verhaal gaat over een verloofd stel dat onderdook nadat ook zij een schilderij hadden verkocht aan Hitlers museum.
Het drievoudige ontsnappingsverhaal dat centraal staat in de cursus is gebaseerd op het literaire non-fictieboek Overlevingskunst van de docent, dat in oktober 2026 uitkomt. Net als in het boek worden de verhalen verteld aan de hand van oorspronkelijk bronmateriaal, zoals brieven, officiële documenten en interviews. Deze bronnen maken het mogelijk de gebeurtenissen te volgen vanuit het perspectief van de betrokken families. Tijdens de colleges gaat de docent ook in op de uitdagingen van zijn onderzoek en op de bijzondere ontdekkingen en ontmoetingen die het schrijven van het boek met zich meebracht.
Onderwijsvorm: 4 hoorcolleges met ruimte voor vragen aan het einde van elk college.
Studiebelasting: Circa 2 uur per week.
Literatuur: Na afloop van de collegereeks zijn de Powerpointpresentaties beschikbaar via de digitale cursusomgeving MijnHOVO. Verplicht boek:
Diederik Oostdijk, Overlevingskunst. Drie Joodse gezinnen, hun schilderijen en Hitlers verzameldrift. (2026) ISBN: 9789000397556
N.B. De colleges zijn ook te volgen als de cursist het boek niet heeft gelezen of nog aan het lezen is.
Verwachte voorkennis: Algemene interesse in de Tweede Wereldoorlog is wenselijk. Geen andere specifieke voorkennis nodig.
Meer over deze cursus
Inleiding
Data, kosten en inschrijven
