De dagboeken en brieven van de Joodse Etty Hillesum (1914-1943) spreken ook vandaag de dag wereldwijd nog vele lezers aan. In haar teksten getuigt zij van een radicaal zelfonderzoek, dat haar een indrukwekkende geestelijke vrijheid bracht. Maar wie was deze jonge vrouw eigenlijk, die uitgroeide tot een mythe? In deze cursus ontrafelt u samen met haar biograaf, de schrijfster Judith Koelemeijer, haar complexe leven en gedachtegoed.
Opbouw
- College 1
- Introductie Etty Hillesum, de cursus en de belangrijkste onderzoeksvragen.
- Hoe is Etty’s dagboek bewaard gebleven? En hoe werd het ontvangen na de eerste publicatie in 1981? De ‘ontdekker’ van Etty’s werk, uitgever Geurt Gaarlandt, vertelt in een filmpje zijn unieke verhaal.
- College 2
- Het leven van Etty Hillesum – chronologie van een kort en intens leven, aan de hand van een PowerPoint presentatie met foto’s. Veel aandacht voor de historische context, politiek activisme in de jaren ’30, plus geschiedenis van de familie Hillesum.
- Inkijkje in de keuken van de biograaf: wat waren de belangrijkste uitdagingen en eureka-momenten in het biografische onderzoek, dat zeven jaar heeft geduurd?
- College 3
- Het bijzondere gedachtengoed van Etty Hillesum. Hoe kwam Etty tot haar overtuiging dat niet-haten het enige antwoord was op de terreur die haar omringde? Wat was daarbij de invloed van haar therapeut en geliefde Julius Spier? Welke andere denkers/schrijvers waren van belang voor Etty? Welke rol speelde haar geloof? En wat was de invloed van haar vrienden op haar denken?
- College 4
- Waarom dook Etty Hillesum niet onder en besloot zij ‘het lot van haar volk te delen’? Een zoektocht naar haar beweegredenen, met als belangrijkste vragen: hoe verbonden voelde Etty zich met het Joodse volk? Wat was de invloed van haar familie(geschiedenis) op haar keuze? En: wat kon zij weten over wat er in de ‘werkkampen’ gebeurde?
- Etty Hillesum werd vermoord in Auschwitz, haar officiële sterfdatum is 30 november 1943. Maar wat zegt zo’n datum? Wat weten we over haar mogelijke lot in Auschwitz?
Onderwijsvorm: 4 hoorcolleges met ruimte voor vragen na afloop.
Literatuur: Het is niet noodzakelijk om Etty’s werk of de biografie te lezen om de colleges te kunnen volgen, maar voor een completer beeld van Etty Hillesum is de volgende literatuur aanbevolen.
- Etty Hillesum, Het Werk, uitgeverij Balans, zesde of zevende druk (2012).
- Etty Hillesum, Het verstoorde leven. Uitgeverij Balans, 2014.
- Judith Koelemeijer, Etty Hillesum – het verhaal van haar leven. Uitgeverij Balans, 2022.
Studiebelasting: nihil.
Verwachte voorkennis: Er zijn geen specifieke eisen aan vooropleiding en voorkennis.
Meer over deze cursus
Inleiding
Data, kosten en inschrijven