De waarden en principes van Open Science

Wij pleiten voor transparantie in het creëren en verspreiden van wetenschappelijke kennis om een verantwoordelijke en betrouwbare academische omgeving te bevorderen.

Wetenschappelijke kennis omvat een breed spectrum, inclusief educatieve bronnen, onderzoekshypotheses, protocollen, data, software, hardware, publicaties en de processen die hieraan ten grondslag liggen. Transparantie is een kernprincipe van Open Science en vormt de basis voor haar fundamentele waarden.

Om het evenwicht tussen transparantie en overwegingen zoals intellectuele eigendomsrechten, privacyreguleringen en veiligheid van kennis te waarborgen, onderschrijven wij het principe dat onderzoeksresultaten en -processen "zo open mogelijk, maar zo gesloten als nodig" moeten zijn. Wij zijn van mening dat al het wetenschappelijke werk moet voldoen aan de FAIR-principes, waardoor het vindbaar, toegankelijk, interoperabel en herbruikbaar is.

Wij geloven in het belang van het verifieerbaar en reproduceerbaar maken van ons wetenschappelijk werk.

Meer transparantie in het wetenschappelijke proces en de uitkomsten daarvan opent de weg naar innovatieve vormen van beoordeling, reproduceerbaarheid (het herhalen van dezelfde analyse met dezelfde gegevens door een andere analist), reproduceerbaarheid (het bereiken van vergelijkbare bevindingen met nieuwe gegevens), en de mogelijkheid tot hergebruik van materiaal. Deze kritische beoordeling van resultaten en hun onderliggende componenten maakt het mogelijk om beweringen te verifiëren en de integriteit van het werk te waarborgen.

Deze componenten bevorderen het vertrouwen in wetenschappelijke kennis en bieden een solide basis voor verder onderzoek. Dit verhoogt op zijn beurt de kwaliteit van onderzoek en onderwijs, terwijl het de wetenschappelijke vooruitgang versnelt.

Wij geloven in de kracht van samenwerking, die zich niet alleen binnen de academische wereld uitstrekt, maar ook naar bredere sferen, aangezien dit zowel ons onderzoek als onze onderwijsinspanningen aanzienlijk verrijkt.

Door ervoor te zorgen dat de processen en uitkomsten van kennisproductie toegankelijk zijn en op zinvolle wijze kunnen worden gebruikt, ontsluiten we platforms voor interactie, samenwerking en actieve participatie, waarbij zowel academische collega's als maatschappelijke belanghebbenden betrokken worden.

Onze inzet strekt zich uit tot het belang van betrokkenheid bij de samenleving op gebieden zoals de selectie van onderzoeksonderwerpen, academisch werk en hun verband met het aanpakken van uitdagingen in de echte wereld. Deze betrokkenheid krijgt vorm door middel van effectieve middelen, zoals wetenschapscommunicatie en de actieve betrokkenheid van burgers bij het wetenschappelijke proces, zoals burgerwetenschap.

Wij geloven dat wetenschappelijke kennis uiteindelijk het grotere goed moet dienen. Om dit te waarborgen, hechten we veel belang aan de kritische beoordeling van financiële modellen met betrekking tot academische infrastructuur, auteursrechten (en het behoud daarvan), en de open licentiëring van wetenschappelijk werk.

Er is een noodzaak om waakzaam te zijn voor de potentiële risico's die gepaard gaan met een groeiende afhankelijkheid van commerciële of buitenlandse aanbieders en hun gebruiksvoorwaarden gedurende de gehele onderzoekslevenscyclus. Dit benadrukt de noodzaak om te zoeken naar open alternatieven voor digitale diensten en te pleiten voor regelgevende maatregelen die eerlijkheid en toegankelijkheid in de verspreiding van kennis bevorderen.

Wij zijn van mening dat de academische wereld inclusiviteit, diversiteit en gelijkheid moet belichamen. Het moet gelijke kansen bieden aan iedereen om deel te nemen aan, te profiteren van, bij te dragen aan en te leren van het wetenschappelijke proces.

Om dit te bereiken, is het noodzakelijk om transparante en inclusieve academische omgevingen te creëren en de inzet voor inclusiviteit verder te laten reiken dan de academische wereld.

Vanaf 1 januari 2023 heeft de VU een nieuw beleid ingevoerd dat Open Access publiceren als norm stelt. Door dit beleid aan te nemen, neemt de VU haar verantwoordelijkheid in het ondersteunen van onderzoekers bij het Open Access beschikbaar maken van hun publicaties. Het beleid is dan ook in lijn met de eisen van een groeiend aantal onderzoeksfinanciers. Dit zorgt voor eenheid en duidelijkheid voor onderzoekers. Bovendien richt de VU zich met deze aanpak op het creëren van een duurzaam en betaalbaar publicatielandschap.

Volgens het VU-beleid moeten wetenschappelijke publicaties van VU-auteurs:

• geregistreerd worden in de VU Repository (PURE);
• zo mogelijk direct Open Access beschikbaar worden gesteld onder een open licentie;
• waar mogelijk onder het auteursrecht van de auteur blijven;
• beschikbaar worden gesteld via de VU Repository (PURE).

Download het VU Open Access beleid

Aan de VU Amsterdam hechten we veel waarde aan de toegankelijkheid van onderzoeksdata. Vindbare, toegankelijke, interoperabele en herbruikbare (FAIR) data zijn essentieel voor de zichtbaarheid, verifieerbaarheid en algemene betrouwbaarheid van onderzoek. Dit beleid is bedoeld om te bevorderen:

1. de zorgvuldige omgang met onderzoeksdata door onderzoekers om de impact van hun onderzoek te vergroten, de wetenschappelijke integriteit van hun onderzoek aan te tonen, en te voldoen aan wettelijke vereisten, gedragscodes en eisen van financieringsorganisaties;
2. bewustwording van het belang van Research Data Management onder onderzoekers;
3. duidelijkheid over de verantwoordelijkheden met betrekking tot Research Data Management onder onderzoekers.

Dit beleidsdocument vat de universiteitsbrede principes voor zorgvuldige omgang met onderzoeksdata samen. Op facultair niveau worden deze principes uitgewerkt in richtlijnen die voldoen aan het centrale beleid en van toepassing zijn op alle afdelingen en onderzoeksinstituten. Dit document toont hoe de verantwoordelijkheden met betrekking tot onderzoeksdata binnen de VU zijn geregeld, gebaseerd op de Nederlandse Gedragscode Wetenschappelijke Integriteit (voorheen de Nederlandse Gedragscode Wetenschapsbeoefening) van de VSNU, het Standaard Evaluatieprotocol (SEP) voor Onderzoeksbeoordelingen in Nederland 2015-2021, de FAIR-principes voor onderzoeksdata en relevante wetgeving. Daarnaast worden de voorzieningen van de VU voor het beheren van onderzoeksdata gepresenteerd.

Meer info

Aan de VU worden onderwijs, fundamenteel en toegepast onderzoek, impact, patiëntenzorg en leiderschap gelijkwaardig erkend en beloond. Het is echter niet noodzakelijk dat medewerkers zich tegelijkertijd in al deze aspecten van de academische wereld specialiseren. Met een stevige basis in de twee kerngebieden onderwijs en onderzoek zijn er verschillende loopbaanpaden beschikbaar voor universitair docenten, universitair hoofddocenten en hoogleraren binnen de verschillende teams. Hierdoor kunnen deze academici hun specifieke talenten ontwikkelen en uitblinken in hun loopbaan.

We verwachten dat academici hun verantwoordelijkheden binnen de universiteit en de bredere nationale en internationale academische gemeenschap en samenleving serieus nemen. Dit omvat het bijdragen aan een veilige werkomgeving, het waarborgen van een gezonde werk-privébalans voor alle medewerkers, het handhaven van de principes van academische integriteit en Open Science, en het nastreven van maatschappelijke doelen.

In dit document wordt uitgewerkt hoe die verschillende loopbaanpaden eruit kunnen zien voor vaste academische staf (universitair docenten, universitair hoofddocenten en hoogleraren) en welke VU-principes hieraan ten grondslag liggen. In lijn met de academische loopbaanpaden zullen aparte loopbaanbeleid worden ontwikkeld voor docenten, beginnende academici en zorgprofessionals bij de UMC's.

Meer info