Improving access to dementia care for persons with an ethnic minority background by strengthening nurses’ cultural competence
Betere dementiezorg begint bij de zorgprofessional
Nederland vergrijst en de groep ouderen met dementie wordt steeds diverser. Toch vinden mensen met dementie en een migratieachtergrond niet altijd makkelijk hun weg naar passende zorg. Promovendus Gözde Duran laat in haar onderzoek zien dat zorgprofessionals daarin een belangrijke rol spelen. Als zij beter leren aansluiten bij iemands achtergrond, waarden, geloof en netwerk, verbetert de toegang tot goede dementiezorg.
Duran onderzocht hoe dementiezorg toegankelijker kan worden voor mensen met een migratieachtergrond en hun naasten. Taal- en cultuurverschillen, onbekendheid met het zorgsysteem en verschillende verwachtingen over dementie kunnen passende ondersteuning in de weg staan. “Als passende hulp uitblijft, kan dat ook zwaar drukken op mantelzorgers en andere naasten, die vaak een grote rol spelen in de dagelijkse zorg en begeleiding”, aldus Duran.
Ook zorgprofessionals ervaren dat het niet altijd eenvoudig is om goed aan te sluiten bij mensen met verschillende achtergronden. Daarbij kunnen aannames een rol spelen. Zo wordt soms gedacht dat iemand met een migratieachtergrond het liefst wordt geholpen door een professional met dezelfde taal of culturele achtergrond. Uit gesprekken met mantelzorgers bleek juist dat dit geen voorwaarde is voor goede zorg. Belangrijker is dat een professional oprechte interesse toont, vragen stelt en nagaat wat iemand zelf prettig vindt.
Als zulke aannames niet worden besproken, kunnen ze de toegang tot zorg zelfs belemmeren. Een professional kan bijvoorbeeld besluiten iemand niet door te verwijzen als er geen collega met dezelfde achtergrond beschikbaar is. “Het gaat er niet om dat professionals alles weten over iemands cultuur, maar dat zij hun aannames leren toetsen door te vragen, luisteren en doorvragen. Daar hebben we een praktische vertaling van willen maken.”
De Goed Gesprek Methode
Op basis van literatuuronderzoek, interviews met zorgprofessionals en mantelzorgers, groepsgesprekken en een praktijkpilot ontwikkelde Duran daarom samen met betrokkenen de Goed Gesprek Methode. Dit praktische hulpmiddel helpt zorgprofessionals om in gesprek te gaan over iemands netwerk, culturele en religieuze achtergrond, verwachtingen en behoeften.
De methode kan direct in de zorg worden gebruikt, bijvoorbeeld door praktijkondersteuners en casemanagers dementie, en kan ook een plek krijgen in opleidingen van toekomstige zorgprofessionals. “Zorgprofessionals erkennen zelf ook dat culturele vaardigheden een waardevolle aanvulling zijn op persoonsgerichte zorg. Juist door beter aan te sluiten bij iemands verhaal, achtergrond en naasten, wordt passende zorg toegankelijker.”
Meer informatie over het proefschrift