Van PFAS in moedermelk tot wereldwijde schimmelnetwerken en de hardnekkige invloed van nepnieuws. Vier VU-wetenschappers zijn genomineerd voor de allereerste Quest Wetenschapslintjes. De winnaars worden aanstaande dinsdag 10 november bekendgemaakt.
Met deze nieuwe prijzen zet het populairwetenschappelijke tijdschrift Quest bijzondere wetenschappelijke ontdekkingen en talentvolle onderzoekers in de schijnwerpers. Er worden prijzen uitgereikt in vier categorieën: Wetenschapper van het jaar, Wetenschappelijk talent van het jaar, Wetenschappelijke doorbraak van het jaar en de publieksprijs voor Onderzoek van het jaar. De vier VU-wetenschappers zijn genomineerd in twee van deze categorieën.
Wetenschappelijke doorbraak van het jaar
Virissa Lenters – PFAS in moedermelk
PFAS zitten niet alleen in ons voedsel, drinkwater en bloed, maar ook in moedermelk. Epidemioloog Virissa Lenters onderzocht samen met wetenschappers van het RIVM en Amsterdam UMC de moedermelk van 1.629 Nederlandse vrouwen. Bij alle deelnemers werden PFAS aangetroffen. Bij 18 procent lagen de concentraties boven een gezondheidskundige risicogrens. Volgens Lenters onderstrepen de resultaten het belang van strengere regelgeving om de verspreiding van PFAS tegen te gaan. Tegelijkertijd benadrukt zij dat borstvoeding nog altijd gezond is. Quest sprak Lenters over het onderzoek.
Jos van Ommeren – Minder medicijngebruik door betere ventilatie en isolatie
Kan het verduurzamen van woningen ook bijdragen aan een betere gezondheid? Stedelijk econoom Jos van Ommeren onderzocht samen met wetenschappers van de TU Eindhoven hoe betere isolatie en ventilatie gezondheidsklachten kunnen verminderen. Het onderzoek toont aan dat betere isolatie en ventilatie schimmelproblemen en medicijngebruik verminderen. Zo draagt verduurzaming ook bij aan een betere gezondheid.
Wetenschappelijk talent van het jaar
Dian van Huijstee – De effecten van misinformatie
Ook wanneer onjuiste informatie wordt gecorrigeerd, kan de invloed ervan blijven bestaan. Communicatiewetenschapper Dian van Huijstee onderzoekt waarom misinformatie zo hardnekkig is en hoe mensen feiten en fictie beter kunnen onderscheiden. Haar onderzoek onderstreept het belang van mediawijsheid en het kritisch beoordelen van informatie, ook wanneer die niet aansluit bij de eigen overtuigingen.
Justin Stewart – Ondergrondse schimmelnetwerken
Systeemecoloog Justin Stewart en zijn onderzoeksteam brachten de wereldwijde omvang van ondergrondse schimmelnetwerken in kaart. Deze netwerken zijn essentieel voor ecosystemen en ondersteunen een groot deel van het plantenleven op aarde. Met zijn onderzoek wil Stewart bijdragen aan een betere bescherming van deze schimmels. “In normale natuurgebieden is vaak helemaal geen aandacht voor schimmels. Met mijn werk wil ik ervoor zorgen dat het bestaan en de bedreiging van deze netwerken algemeen bekend wordt, zodat we ze kunnen beschermen en herstellen.” Quest sprak zowel Stewart als Van Huijstee over hun nominatie en onderzoek.
De prijzen worden uitgereikt op 10 november bij de redactie van Quest in Amsterdam. Tijdens de bijeenkomst vindt ook de eerste Chriet Titulaer-lezing plaats, waarin wetenschapsfilosoof Bas Haring spreekt over het belang van toegankelijke wetenschap. Meer informatie over dit evenement kan je op de website van Quest vinden.