Met aandacht voor de thuistaal kunnen docenten het verschil maken voor meertalige kinderen in het basisonderwijs.
Dat vertelde Camille Welie (VU-NT2 Research) aan zo’n 400 basisschooldocenten tijdens de studiedag 'Heel AMOS Leest' van Stichting AMOS. In zijn lezing over meertaligheid en meertalig lezen hield hij een pleidooi voor maximaal investeren in het Nederlands én de thuistaal en in het verlengde hiervan voor leesbevordering in beide talen.
Kinderen waarbij de thuistaal zich niet goed ontwikkelt, kunnen daar negatieve emotionele gevolgen van ondervinden, zoals een minder goed contact met familieleden. Het doet ook iets met kinderen als hun taal, een belangrijk deel van hun identiteit, wordt verwaarloosd. Nergens voor nodig, aldus Camille.
Thuistaal als hefboom
Hij liet zien dat docenten het verschil kunnen maken in het erkennen, benutten en ontwikkelen van de thuistaal. Erkenning kan heel eenvoudig, bijvoorbeeld door een paar woorden in het Farsi te zeggen tegen een Iraanse leerling of door oprechte interesse te tonen in de talen die kinderen spreken. De thuistaal kan ook als hefboom voor het Nederlands worden gebruikt, bijvoorbeeld door themawoorden van de week in de thuistaal mee te geven of door korte verhalen eerst in de thuistaal en dan in het Nederlands te lezen.
Rijkere talige wereld
Tot slot maakte Camille een overstap naar waarom een leerlijn lezen in de thuistaal een goed idee is en hoe die leerlijn in drie stappen vorm te geven:
- Voorlezen in de thuistaal in de onderbouw, door de ouders of door AI-gegeneerde voorleesfilmpjes en luisterboeken in verschillende talen.
- Leerlingen leren technisch te lezen in de thuistaal (als ze dat nog niet kunnen), iets dat nog nauwelijks gebeurt op scholen. Maar als docent hoef je niet alles zelf te doen: denk ook aan het betrekken van ouders, oudere leerlingen, middelbare scholieren of de buurt, als naschoolse activiteit.
- Als meertalige kinderen eenmaal technisch kunnen lezen in de thuistaal, kunnen ze gaan genieten van vrij lezen in het Nederlands en hun thuistaal, en zo hebben ze een rijkere talige en culturele wereld tot hun beschikking.
In januari 2026 heeft Camille een vergelijkbare lezing gegeven tijdens het lectoraatssymposium van het Lectoraat Meertaligheid & Geletterdheid.