Onderwijs Onderzoek Actueel Over de VU EN
Login als
Studiekiezer Student Medewerker
Bachelor Master VU for Professionals
HOVO Amsterdam VU-NT2 VU Amsterdam Summer School Honoursprogramma Universitaire lerarenopleiding
Promoveren aan de VU Uitgelicht onderzoek Prijzen en onderscheidingen
Onderzoeksinstituten Onze wetenschappers Research Impact Support Portal Impact maken
Nieuws Agenda Biodiversiteit aan de VU
Israël en Palestijnse gebieden Cultuur op de campus
Praktische informatie VU en innovatiedistrict Zuidas Missie en Kernwaarden
Besturing Samenwerking Alumni Universiteitsbibliotheek Werken bij de VU
Sorry! The information you are looking for is only available in Dutch.
Deze opleiding is opgeslagen in Mijn Studiekeuze.
Er is iets fout gegaan bij het uitvoeren van het verzoek.
Er is iets fout gegaan bij het uitvoeren van het verzoek.

Propagandafilm 'Amsterdam. Zetel van de Vrije Universiteit'

Topstukken uit de VU-collecties
De eerste propagandafilm voor de VU dateert uit 1935. Heel het dagelijks leven van de Vrije Universiteit komt aan bod.

Roken
Wat het meest opvalt is het roken. Het college is nog niet uit of iedereen in de smalle gangen van het hoofdgebouw aan de Keizersgracht heeft een sigaret, sigaar of pijp in hand of mond. Bij een propagandabijeenkomst in een kerk, ergens in het land komt een van de bezoekers aangewandeld, legt zijn sigaar op een richeltje en gaat naar binnen in het volste vertrouwen dat er na afloop doorgerookt kan worden. Het zijn beelden uit de in 1935 verschenen propagandafilm 'Amsterdam. Zetel van de Vrije Universiteit'.

Zwart-wit documentaire zonder geluid
Het is een in zwart-wit opgenomen documentaire zonder geluid. De scenes worden ingeleid door tekstkaarten. De film duurt maar liefst één uur en drie kwartier en is naar moderne maatstaven ‘een hele zit’. Maar wie de moeite neemt om de film van regisseur Dick Laan – inderdaad de geestelijk vader van Pinkeltje – te bekijken stuit op veel moois en onverwachts.

Dagelijks leven
Heel het dagelijks leven van de Vrije Universiteit komt aan bod en in beeld. Eerste-jaarsstudenten, de inschrijving, de colleges, het Hospitium en een promotie, in dit geval van Doede Nauta later hoogleraar theologie aan de VU. Daarnaast is er ruim aandacht voor het PI, het Pedologisch Instituut van Jan Waterink en zien we VU-bijeenkomsten in het land, waar deze film gedraaid zou gaan worden om geld bijeen te brengen voor de VU. Ook de administratie komt uitgebreid in beeld, inclusief de prachtscene, waarin uit een enveloppe een biljet van honderd gulden tevoorschijn komt, dat dan ook aan allen wordt getoond.

Bezwaar tegen de film
De VU was zeer modern bezig met deze manier van fondswerving, maar volledig vanzelfsprekend was het blijkbaar toch ook weer niet. In de Senaat uitten enkele hoogleraren bezwaar tegen de film, omdat de mensen in het land, zo was de redenering, dan zouden zien in wat voor prachtgebouwen de VU gehuisvest was (doelend op de opnames in het recent geopende wis- en natuurkundelaboratorium aan de De Lairessestraat) waardoor ze misschien minder genegen zouden zijn om geld te schenken.

Beeld van een hechte VU-familie
Er zijn meer VU-propagandafilms verschenen, later ook met geluid. Ze vertonen allemaal het beeld van een hechte VU-familie, studenten, medewerkers, wetenschappelijk personeel en het 'volk achter de VU', die samen de schouders zetten onder hun trots: De Vrije Universiteit.

De films zijn te zien op: https://www.geheugenvandevu.nl/hoofdmenu/beeld-en-geluid/films

Still uit propagandafilm voor de Vrije Universiteit Amsterdam, 1935

Meer weten over de collectie HDC | Protestants Erfgoed?

Neem contact op met Myrthe Bleeker, conservator archieven van de Universiteitsbibliotheek

m.i.bleeker@vu.nl

Nadat je een afspraak hebt gemaakt, kun je de aangevraagde archiefstukken bekijken in de Studiezaal Bijzonder Collecties:

Universiteitsbibliotheek Vrije Universiteit
Hoofdgebouw 1C-02 (1e verdieping)
De Boelelaan 1105
1081 HV Amsterdam

Direct naar

Homepage Cultuur op de campus Sportcentrum VU Dashboard

Studie

Academische jaarkalender Studiegids Rooster Canvas

Uitgelicht

Doneer aan het VUfonds VU Magazine Ad Valvas Digitale toegankelijkheid

Over de VU

Contact en route Werken bij de VU Faculteiten Diensten
Privacy Disclaimer Veiligheid Webcolofon Cookie instellingen Webarchief

Copyright © 2026 - Vrije Universiteit Amsterdam