Zou je jezelf even willen voorstellen?
"Hallo, ik ben Clarissa Schott, ik ben 25 jaar oud en ben in 2021 afgestudeerd. Ik heb de studierichtingen filosofie en economie gevolgd."
Wat heb je in je vijfde semester gedaan?
"Vanwege COVID waren er geen stages of studiemogelijkheden in het buitenland (ik had een stage in het buitenland gepland, deels in Singapore), in plaats daarvan heb ik een minor in ondernemerschap gevolgd aan de VU."
Wat doe je momenteel, en waar?
"Ik ben momenteel bezig met mijn doctoraat aan de Economische Universiteit van Wenen. Ik ben verbonden aan het Instituut voor Ethiek in Management, dus ik ben enigszins dicht bij economie en filosofie gebleven. Mijn promotieonderzoek gaat over de klimaatcrisis. Om specifieker te zijn: ik wil ethische overwegingen op de lange termijn vertalen naar de praktijk binnen organisaties. De meeste bedrijven plannen slechts voor de komende vijf jaar, maar als het om klimaatverandering gaat, reiken de doelstellingen en verantwoordelijkheden (denk bijvoorbeeld aan Net Zero 2050) veel verder dan dat. Klimaatoverwegingen en -doelstellingen zijn inherent ethisch van aard, aangezien we de natuur willen behouden, het welzijn van toekomstige generaties willen vergroten of op zijn minst in stand houden, enzovoort (wat veel te maken heeft met intergenerationele rechtvaardigheid). Ik streef ernaar deze ethische overwegingen op de lange termijn te vertalen naar financiële berekeningen en besluitvormingspraktijken die door organisaties kunnen worden toegepast. Ik verzamel mijn empirische gegevens bij een groot energiebedrijf dat nog steeds grotendeels op fossiele brandstoffen draait, maar de activiteiten op het gebied van hernieuwbare energie voortdurend uitbreidt en ernaar streeft om in 2030 klimaatneutraal te zijn. Het is moeilijk om mensen die hun hele leven alleen maar aan winstgevendheid hebben gedacht, aan het denken te zetten over duurzaamheid en het milieu, maar ik ben ermee bezig! Het idee voor dit onderwerp ontstond in mijn tweede semester van PPE, toen we leerden over tijdsdisconting en hoe de macro-economie ethiek kwantificeert om deze in macro-economische modellen te integreren; zie het Stern-Nordhaus-debat."
Wat heb je tussen je PPE-studie en nu gedaan?
"Ik heb een master in management gevolgd in Wenen, met als specialisatie ethiek, financiën en duurzaamheid. In het eerste jaar van mijn master bleef ik werken bij het bedrijf waar ik tijdens mijn PPE-studie al werkte, bij een start-up genaamd SUGARTRENDS, een duurzaam e-commerceplatform. In het tweede jaar van mijn master ben ik gaan werken voor het instituut waar ik nu werk."
Hoe heeft PPE je keuze beïnvloed om te werken waar je nu werkt?
"PPE heeft mijn loopbaan op fundamentele wijze beïnvloed, op heel veel manieren. Het spannende aan PPE was dat we de echt ‘grote’ vragen mochten stellen, bijvoorbeeld over klimaatverandering en sociale rechtvaardigheid. Ik heb ook veel geleerd over het verband (of het ontbreken daarvan in de praktijk) tussen filosofie en economie. In PiP2 lazen we een artikel over tijdsdisconting, en ik vond het erg irritant en vreemd dat het een normale economische en zakelijke praktijk is om de toekomst te verdisconteren. Nou ja, die irritatie is gebleven en heeft me gemotiveerd om de organisatorische praktijken van verdiscontering bij planning in twijfel te trekken en in plaats daarvan klimaatactie te stimuleren.
Ik wilde me daar mee bezighouden, dus dat heb ik ook gedaan: in mijn bachelorscriptie, in mijn master en nu in mijn doctoraat. Mijn bachelorscriptie schreef ik over verschillende opvattingen over rationaliteit, die in verschillende contexten (bijvoorbeeld filosofie en economie) heel verschillend worden beschouwd. In mijn masterscriptie heb ik een kritische discoursanalyse uitgevoerd van hoe er tijdens COP26 over tijdsdiscontering werd gesproken en hoe dit in de praktijk werd toegepast, en hoe dit zich vertaalde in de publieke perceptie en de praktijk binnen organisaties."
Hoe speelt PPE nu een rol in je dagelijks leven? Werk je in een interdisciplinair vakgebied?
"Ja, dat klopt, ik ben heel dichtbij PPE gebleven. Af en toe pak ik zelfs de literatuur van sommige van mijn filosofie- en economievakken er weer bij, en soms gebruik ik die voor mijn eigen lessen; vorig semester bijvoorbeeld enkele stukken over 'institutional economics."
Wat was je favoriete vak binnen PPE?
"Ik denk dat het de eerste cursus ethiek was, omdat ik daardoor verliefd ben geworden op ethiek. Ik vond de lezingen geweldig, de onderwerpen die we bespraken en het feit dat we elke week een geheel nieuwe theorie leerden, die altijd heel aannemelijk leek, om vervolgens de volgende week te debatteren over de kritiek en de problematische implicaties ervan.
Bovendien was Akshath echt een geweldige docent en seminar docent voor dat vak."
Heb je nog tips voor het leven na PPE die je graag wilt delen?
"Zoek contact met je medestudenten en blijf op de hoogte van wat ze gaan doen! Hetzelfde geldt voor mensen die eerder zijn afgestudeerd; het is fijn om ideeën op te doen over de verschillende dingen die je met PPE kunt doen en tips te krijgen over hoe je je voor een masteropleiding kunt aanmelden. Neem ook contact op met docenten voor tips, ideeën, inspiratie en mogelijk aanbevelingsbrieven!"
Hoe heeft het PPE-netwerk bijgedragen aan je persoonlijke en professionele groei?
"Persoonlijk heb ik veel geweldige mensen ontmoet, met sommigen ben ik nog steeds goed bevriend. Professioneel gezien is het inspirerend om te zien hoe mensen allerlei verschillende richtingen inslaan. Een van mijn studiegenoten werkt bij de OESO, een andere bij de VN. Ik ken maar weinig mensen uit PPE die zeggen: ‘Ach, het is maar een baan’. Ik houd van mijn werk en veel van mijn studiegenoten zijn ook erg gepassioneerd over wat ze doen, en ik weet dat dit niet de norm is voor andere opleidingen."
Is er iets spannends dat je graag wilt delen over je leven buiten je werk?
"Wenen heeft een lange traditie waarin kunst en cultuur voor iedereen toegankelijk zijn, en vaak gekoppeld aan activistisch en politiek werk. Ik vind het heerlijk om deze kanten van Wenen te ontdekken, en nog belangrijker: deel uit te maken van activistische groepen en initiatieven. Er zijn altijd behoorlijk wat activistische tentoonstellingen, voorstellingen en demonstraties. Ik vind het uiterst belangrijk, vooral op dit moment, om me te verzetten tegen extreemrechts en politiek actief te zijn (of te worden). Dus probeer ik dat veel te doen, naast het integreren van dergelijke theorieën en benaderingen (bijvoorbeeld queer-feministische theorieën) in mijn onderzoek.”
