Die vraag stond centraal in de ‘GEEF om je buik’-studie’ (Gut Health Enhancement by EatingFavorable Food) uit 2024, van de Vrije Universiteit Amsterdam en Wageningen University in samenwerking met het MDL Fonds. Deze studie krijgt nu een vervolg met het grootschalige onderzoek ‘Feed Your Microbes’, waarbij de VU opnieuw gaat samenwerken met het MDL Fonds. Diëtist en alumnus van de VU, Marieke van de Put, was betrokken bij het GEEF-onderzoek. Ze legt uit waarom juist dit vervolgonderzoek zo belangrijk is.
Vertel nog even: hoe zat het ook alweer met die darmen en gezond voedsel?
“Een gezond darmmicrobioom is superbelangrijk voor een goed functionerend immuunsysteem. Die darmmicrobiotica zetten voedingsvezels om in onder meer ‘korteketenvetzuren’ die ons immuunsysteem, cholesterol en bloedsuikerspiegel reguleren. Er is ook een duidelijke link tussen het darmmicrobioom en chronische ziekten, zoals inflammatoire darmziekten, obesitas en diabetes type 2. Maar ook bij sommige soorten kanker en hart- en vaatziekten zien we een verband met de darmgezondheid. Allemaal gezondheidsrisico’s en zorgkosten die we met gezond eten positief kunnen beïnvloeden.”
Jullie onderzoek toonde aan dat een specifiek dieet een beter darmmicrobioom oplevert?
“Klopt. In de GEEF-studie kregen mensen een vezelrijk dieet, of een dieet met gefermenteerde producten – denk aan kwark, kimchi, kombucha. Allemaal op basis van producten die makkelijk in de winkel te vinden zijn. Na acht weken zagen we echt verschil. De ‘gefermenteerde’ groep vertoonde een activatie van het immuunsysteem en bij 50+ers ging het microbioom meer lijken op dat van jongere deelnemers.
De vezelgroep toonde een toename van bacteriesoorten die de gezondheid bevorderen. En ze rapporteerden verrassend genoeg dat ze beter waren gaan slapen! Het mooie was: we koppelden de resultaten met uitleg terug naar de deelnemers, en na drie maanden aten de mensen uit de interventiegroepen nog steeds gezonder.
We zagen dus dat bewustzijn creëren, samen met een makkelijk vol te houden dieetadvies, een gezondere leefstijl mogelijk maakt. Ik zie dat ook terug in mijn praktijk. Daar begeleid ik mensen naar een overwegend onbewerkt, plantaardig voedingspatroon, rijk aan vezels dus. En ik zie dat bewustwording helpt om dat dieet vol te houden.”
Wat voegt het onderzoek ‘Feed Your Microbes’ toe?
“Het GEEF-onderzoek wordt nu opgeschaald naar een onderzoek met minimaal 10.000 deelnemers. Die krijgen het dieet van vezelrijk of gefermenteerd voedsel, en een app waarmee ze via een foto van hun ontlasting direct feedback krijgen over hun darmmicrobioom. Dat motiveert mensen om hun voeding blijvend aan te passen.
In Artis/Micropia loopt momenteel een interactieve tentoonstelling over darmmicrobiotica. Daar hopen we mensen bewust te maken en te interesseren voor deelname of donatie aan het onderzoek. En hopelijk geeft dat uiteindelijk ook weer input voor het MDL Fonds, artsen en diëtisten. Zo komen we dichter bij het oorspronkelijke doel: Nederland gezonder maken!”