De subsidies zijn bedoeld om veelbelovende ideeën, vernieuwende en risicovolle initiatieven binnen de zeven Exacte en Natuurwetenschappen-disciplines mogelijk te maken. De onderzoeken zijn grensverleggend en op voorhand staat niet vast of de beoogde doelstelling gehaald wordt. Wat telt is dat elk resultaat, zowel positief als negatief, de wetenschap vooruit helpt.
De toegewezen VU-aanvragen (op alfabetische volgorde van aanvrager):
Moleculair farmacoloog Tiffany van der Meer voor haar onderzoek Het immuunsysteem inzetten in de strijd tegen kanker.
Immuuncheckpointtherapie is een belangrijke doorbraak in de behandeling van kanker, maar werkt niet bij alle patiënten omdat afweercellen tumoren soms onvoldoende bereiken. Recent is ontdekt dat een bepaald receptoreiwit in bloedvaten signaalstoffen wegvangt die afweercellen normaal gesproken naar een tumor leiden. Hierdoor wordt de afweerreactie afgeremd. Het is nog onbekend of dit eiwit met medicijnen kan worden beïnvloed. In dit XS-project onderzoeken we deze risicovolle maar veelbelovende vraag met geavanceerde celbiologische en biochemische testmethoden. De resultaten leveren een duidelijke ja-of-nee-uitkomst over de mogelijkheden van dit receptor als nieuw aangrijpingspunt voor immuuntherapie.
Ceri Richards voor haar onderzoek Biosensor op basis van virussen.
Wereldwijd overlijden er jaarlijks 8 miljoen patiënten aan bacteriële infecties, naar verwachting zal dit aantal in de toekomst alleen maar toenemen. Een van de grootste problemen bij de klinische behandeling is de lange diagnosetijd (1-3 dagen), terwijl de infectie exponentieel blijft doorgroeien. Met dit project wordt een op virussen gebaseerde biosensor ontwikkeld voor de snelle detectie van specifieke bacteriële moleculen, die aan infecties en scepsis gelinkt zijn. Met het detecteren en identificeren van bacteriën als uiteindelijke doel, om zo de tijd tussen een vermoede infectie en de behandeling drastisch in te korten.
Hoogleraar Doelwit- en systeembiochemie Martine Smit voor haar onderzoek BRAD-PITT: Kanker bestrijden met licht in 3D.
Foto-immunotherapie kan kankercellen doden door lokale, door licht geïnduceerde productie van cytotoxische zuurstofdeeltjes. De huidige foto-immunotherapie is beperkt tot oppervlakkige tumoren, omdat licht en foto-immunotherapiemoleculen niet goed in weefsels doordringen. Wij gaan een nieuwe strategie ontwikkelen voor foto-immunotherapie in diep weefsel. Een goede weefselpenetratie en activering in het weefsel zullen worden bereikt door de kleinste antilichaamfragmenten (nanobodies) te koppelen aan licht- en cytotoxische zuurstof-producerende moleculen. Alleen wanneer dicht bij elkaar, activeert het intern gegenereerde licht de toxische partner via bioluminescentie-resonantie-energieoverdracht (BRET), waardoor kankercellen nauwkeurig kunnen worden gedood zonder extern licht. Dit BRET-PIT-platform zou foto-immunotherapie voor diepgelegen kankers mogelijk kunnen maken.
De wetenschappers ontvangen maximaal € 50.000.