“In de traditionele wetenschap wordt het Nieuwe Jeruzalem vaak gezien als een abstract religieus symbool. In mijn onderzoek combineer ik migratietheorie, sociale geschiedenis, bijbelse theologie en stedelijke studies. Ik onderzoek hoe dit toekomstbeeld werd gelezen door migranten in de overvolle Romeinse insulae, die leefden met armoede, juridische onzekerheid en hoge sterftecijfers,” legt Dos Santos uit.
Migrantenperspectief op het Nieuwe Jeruzalem in Openbaring
Door antieke bronnen te combineren met het Push-Pull-model en de Urban Graveyard Theory reconstrueert hij hoe migranten in het tweede-eeuwse Rome Openbaring mogelijk interpreteerden. Het Nieuwe Jeruzalem verschijnt daarin als een ‘tegen-stad’: een alternatief voor precaire stedelijke realiteit en een bron van hoop, waardigheid en overleving.
Hij vervolgt: “De zoektocht van hedendaagse migranten naar een ‘perfecte stad’ laat zien hoe sterk dit verlangen is. In dat licht begrijp ik het Nieuwe Jeruzalem als de ultieme vervulling van dat universele verlangen.”
Van het oude Rome naar hedendaagse steden
Het onderzoek verbindt vroegchristelijke geschiedenis met actuele maatschappelijke uitdagingen rond migratie en stedelijke groei. Volgens Dos Santos kunnen geloofsgemeenschappen, beleidsmakers en maatschappelijke organisaties een rol spelen in de integratie van nieuwkomers in steden.
“Vroege christenen in de Romeinse sloppenwijken vormden ‘fictieve families’ die zorgden voor voedsel, begrafenissen en onderlinge steun,” zegt Dos Santos. “Die sociale structuren zijn ook vandaag relevant. Lokale gemeenschappen kunnen functioneren als ondersteuningsnetwerken voor vluchtelingen en migranten, met zowel praktische als sociale en emotionele hulp.”
Openbaring en inclusieve steden
Het onderzoek werpt nieuw licht op thema’s als xenofobie, uitsluiting, sociale cohesie en stedelijke armoede. Dos Santos pleit voor inclusieve steden met “open poorten”, waarin kwetsbare groepen worden beschermd en diversiteit wordt gewaardeerd.
Het toekomstbeeld van het Nieuwe Jeruzalem uit Openbaring fungeert daarbij niet alleen als religieuze verwachting, maar ook als inspiratie voor inclusieve stedelijke ontwikkeling. Het biedt daarmee een nieuw perspectief op migratie en samenleven in de 21e eeuw.
Interdisciplinaire aanpak
Het onderzoek is gebaseerd op literatuurstudie en tekstuele analyse. Dos Santos combineert inzichten uit bijbelse theologie, sociale geschiedenis, stedelijke studies en migratietheorie om de leefwereld van migranten in het tweede-eeuwse Rome te reconstrueren.
Door deze benadering ontstaat een nieuw interpretatiekader voor Openbaring en het Nieuwe Jeruzalem, waarin antieke migratie-ervaringen worden verbonden met hedendaagse vraagstukken rond integratie, migratie en inclusieve steden.