Nieuwe ‘slimme’ botimplantaten kunnen het afweersysteem van het lichaam aansturen en zo botbreuken sneller en beter laten genezen. Dat blijkt uit onderzoek van Qing Zhang, expert in spier- en skeletgezondheid met focus op botherstel. De ontdekking kan grote gevolgen hebben voor patiënten met botletsel, vooral bij ouderen en mensen met botziekten.
Niet alleen opvullen, maar actief genezen
Bij botbreuken of botverlies worden vaak implantaten gebruikt om het defect op te vullen. Maar die materialen doen meestal weinig meer dan dat. Qing Zhang ontwikkelde nieuwe nanomaterialen die verder gaan: ze communiceren actief met het immuunsysteem en sturen het genezingsproces in de juiste richting. “Het immuunsysteem speelt een cruciale rol bij botherstel,” zegt Zhang. “Door dat systeem slim in te richten, kunnen we de natuurlijke botgroei versnellen en verbeteren.”
Slimme materialen die het lichaam begrijpen
In zijn onderzoek ontwierp Zhang zogenoemde osteo-immune regulating nanomaterials: slimme materialen op nanoschaal die de samenwerking tussen botcellen en immuuncellen bevorderen. Deze materialen zorgen ervoor dat ontstekingsreacties niet ontsporen, maar juist bijdragen aan herstel. Het resultaat: het bot herstelt zich effectiever, met minder kans op complicaties.
Veelbelovend voor vergrijzende samenleving
De bevindingen zijn vooral relevant voor een vergrijzende bevolking, waarin botbreuken, osteoporose en vertraagd botherstel steeds vaker voorkomen. Slimme implantaten die het lichaam helpen zichzelf te herstellen, kunnen de hersteltijd verkorten en de kwaliteit van leven verbeteren. “Dit onderzoek kan leiden tot een nieuwe generatie implantaten die patiënten echt helpen genezen, in plaats van alleen te ondersteunen,” aldus Zhang.
Van lab naar kliniek
Qing Zhang combineerde literatuuronderzoek met het ontwerpen en testen van nieuwe materialen in het laboratorium. De werking werd onderzocht met behulp van celonderzoek en diermodellen. De resultaten laten zien dat het principe van immuunregulatie in botmaterialen goed werkt en veel potentie heeft voor verdere ontwikkeling richting klinische toepassingen.
Promotie
Qing Zhang verdedigt zijn proefschrift op 24 februari 2026 aan de Vrije Universiteit Amsterdam.