Gezondheidseconoom Marcel Canoy opent samen met Nederland Zorgt voor Elkaar, Vilans en verschillende experts een loket voor buurten die zorgzame gemeenschappen willen opzetten. Het realiseren van zorgzame buurten gaat volgens de hoogleraar nog te langzaam, en initiatiefnemers moeten veel hobbels over.
Zorgzame buurten hebben de toekomst, volgens hoogleraar hoogleraar Gezondheidseconomie en Dementie Marcel Canoy. Nu het aantal ouderen toeneemt en ook de personeelstekorten in de zorg steeds groter worden, wordt het steeds belangrijker dat buurtbewoners elkaar helpen en naar elkaar omkijken. Toch lopen buurten die een zorgzame gemeenschap willen opzetten nog vaak tegen obstakels aan en lukt het bijvoorbeeld niet om de financiering rond te krijgen.
Met het loket voor zorgzame buurten wil Canoy die buurten helpen. Buurtinitiatieven die zorgzame gemeenschappen willen opzetten en last hebben van obstakels, kunnen zich melden bij het loket. Vervolgens gaan Canoy, Nederland Zorgt voor Elkaar (NLZVE), Vilans en de andere betrokken experts op zoek naar mogelijke oplossingen.
Zorgzame buurten
In zorgzame buurten kijken burgers meer naar elkaar om en doet de zorg weer waar de sector ooit voor in het leven is geroepen. In zekere zin betekent het concept een omkering van de huidige omgang met ouderen. Dat wil zeggen: een hulpvraag niet automatisch beantwoorden met zorg om daarna te kijken wat de omgeving kan bijdragen, maar precies andersom. De eigen omgeving is het vertrekpunt. Zorg is pas als ultimum remedium aan de orde.
Huidige systeem is niet gemakkelijk
Canoy: ‘Ik ben er van overtuigd dat zorgzame buurten binnen de huidige juridische en beleidskaders passen. Een systeemwijziging is niet nodig. Wat er wel nodig is, zijn politieke wil en bestuurlijke daadkracht. En hier schort het nogal eens aan. Het huidige systeem maakt het niet gemakkelijk. Denk aan verkokering en schotten. Wat we dan ook zien, is dat succesvolle buurtinitiatieven allerlei geitenpaadjes moeten bewandelen. Daar zou het zou natuurlijk niet van mogen afhangen. Iedereen zou er vol voor moeten gaan.’ Canoy gelooft in practice what you preach. 'Mijn ambitie is om kansrijke initiatieven een steuntje in de rug te geven. Met alle mensen die zich belangeloos achter dit initiatief hebben geschaard moet het mogelijk zijn de benodigde versnelling te realiseren.'
Ontwikkeling van zorgzame buurten
In zijn oratie op 4 oktober 2022 brak Canoy lans voor zorgzame buurten. Daarover volgden Kamervragen van Corinne Ellemeet (GroenLinks), interviews in NRC en het FD, een bezoek aan minister Conny Helder, een breed gesteund manifest, de bundel Zorgzame buurten, aangeboden aan de Tweede Kamer en aan de minister, en een symposium bij Ymere.
Toch gaat het volgens Canoy nog te langzaam met het realiseren van zorgzame buurten, zo stelde hij recent in een opiniestuk voor Sociale Vraagstukken. "Zorgzame buurten kennen veel winnaars en geen verliezers. Het lijkt daarom merkwaardig dat we niet met z’n allen als een haas die kant op rennen. Elke dag verloren is er één te veel, want de vergrijzingsklok loopt door en de arbeidsmarkt wordt er ook niet makkelijker op," schreef hij. Met het nieuwe loket hoopt Canoy zijn expertise in te zetten om de ontwikkeling van zorgzame buurten te versnellen.