Het Centrum voor Filantropische Studies van de Vrije Universiteit Amsterdam heeft vandaag de nieuwste resultaten van het onderzoek ‘Geven in Nederland’ gepresenteerd. Het tweejaarlijkse onderzoek brengt het geefgedrag van Nederlanders in kaart en biedt inzichten in trends en veranderingen op het gebied van filantropie.
In 2022 gaf Nederland in totaal 5,3 miljard euro aan goede doelen, een daling ten opzichte van eerdere jaren. Als percentage van het bruto binnenlands product was de donatie slechts 0,62 procent – het laagste niveau ooit gemeten. Bedrijven doneerden 1,8 miljard euro, aanzienlijk minder dan de 2,2 miljard euro in 2020. Mogelijke oorzaken zijn hoge inflatie en economische onzekerheid. Slechts 40 procent van de bedrijven doneerde in 2022, een flinke daling ten opzichte van 61 procent twee jaar eerder.
Stijging onder huishoudens
Ondanks de daling bij bedrijven steeg het aantal huishoudens dat doneert: 76 procent van de huishoudens gaf geld of goederen aan goede doelen, tegenover 73 procent in 2020. Huishoudens gaven in totaal 2,2 miljard euro, mede dankzij acties zoals die voor Oekraïne, die 184 miljoen euro opleverde. Na inflatiecorrectie daalde het gemiddelde giftbedrag echter wel.
Rijke huishoudens doneren minder
Er is tegelijk ook een trend te zien dat rijke huishoudens een kleiner deel van hun vermogen doneren dan minder vermogende huishoudens. Dit kan deels worden toegeschreven aan de manier waarop goede doelen deze groep benaderen. Rijke donateurs hebben vaak interesse in impact investing, waarbij zij naast financiële steun ook betrokken willen zijn bij de resultaten en impact van hun bijdragen.
Bijdrage van loterijen en vermogensopbrengsten
Opmerkelijk is de bijdrage van goede doelen via loterijen en vermogensopbrengsten, die nagenoeg gelijk bleef aan voorgaande jaren. Vooral gezondheidsgerelateerde goede doelen blijven populair bij donateurs.
Wat betekent dit voor de toekomst?
De resultaten van dit jaar wijzen op mogelijke toekomstige veranderingen. Het nieuwe kabinetsbeleid om de giftenaftrek te versoberen, kan de inkomsten van goede doelen onder druk zetten. Toch zijn de vooruitzichten op de lange termijn positiever, dankzij de verwachte nalatenschappen van leden van de babyboomer-generatie zonder kinderen, die hun vermogen deels aan goede doelen zullen nalaten.
Voor meer gedetailleerde informatie kun je de volledige resultaten van het onderzoek vinden op de pagina van het Centrum voor Filantropische Studies.