Duurzame Campus: Energie en CO2

VU en VUmc hebben in 2017 het Energie Masterplan 2035 vastgesteld. Hierin is de transitie van de energiehuishouding naar een duurzame VU Campus beschreven. De ambitie is om binnen tien jaar op het gebied van duurzame, betaalbare en betrouwbare energie in de top-3 te staan van universiteiten en universitair medische centra in Nederland.

VU en VUmc werken er hard aan om in 2035 fossielvrij, dat is 100% aardgasvrij in combinatie met 100% duurzaam opgewekte elektriciteit, te zijn. In de periode tot 2021 wordt al ruim 21 miljoen euro geïnvesteerd in energiemaatregelen zoals verdere optimalisatie van noodstroomvoorzieningen en van warmte-koude-opslag. In de periode tot 2035 worden alle door aardgas aangedreven turbines en ketels uitgefaseerd. Het beleid van de gemeente Amsterdam is aardgasvrij vanaf 2050.

Huidige energievoorziening

Energiebesparing is een belangrijke doelstelling bij VU en VUmc, want wat je bespaart hoef je ook niet op te wekken of te kopen. Bij de VU wordt al langjarig meer dan gemiddeld 2% per jaar bespaard. Het studenteninitiatief Green Office zet zich met verschillende campagnes zoals de warme truiendag ook in voor energiebesparing.

Elektriciteit wordt lokaal door het Coördinatie Centrum Energie (CCE) op de VU Campus (ongeveer 45%) zelf opgewekt en met het deel dat we moeten kopen, stimuleren we in lijn met het beleid van de rijksoverheid, volledig hernieuwbaar duurzaam opgewekte elektriciteit. We kopen elektriciteit in via een energieleverancier en garanderen de milieukwaliteit door garanties van oorsprong afkomstig van Nederlandse en Europese windenergie. Onze ambitie is om het deel Nederlandse windenergie jaarlijks met tenminste 10% te vergroten. Door zo mogelijk urban wind te oogsten op de VU Campus en het plaatsen van photovoltaïsche zonnecellen, wordt het aandeel duurzame elektriciteit verder vergroot.

Het verwarmen en koelen van de gebouwen gebeurt deels via warmte-koude-opslag (WKO) onder de VU Campus. We krijgen ook koude uit de Nieuwe Meer voor het ACTA en O|2 Labgebouw. Daarnaast wordt er ook aardgas gebruikt om te voorzien in de energiebehoefte. Van de fossiele brandstoffen is gas het minst milieubelastend. Het verbranden van aardgas gaat echter nog steeds gepaard met CO2-en NOx-emissies. Dit zijn emissies die van invloed zijn op het broeikaseffect en de verzuring van het milieu. Duurzaam gas is echter nog niet op voldoende schaal leverbaar in Nederland.

Huidige energiegebruik

Om studenten, patiënten, medewerkers en bezoekers van VU en VUmc 24 uur per dag, 7 dagen in de week een prettige en gezonde omgeving te bieden, is veel energie nodig. De behoefte van de universiteit en medisch centrum aan elektriciteit, warmte en koude is in 2016 ongeveer 1 petajoule (PJ) te vergelijken met ruim 16.000 woningen; bijna een kwart van het totaal aantal Amsterdamse woningen. VU en VUmc willen de energiehuishouding zo efficiënt en zo duurzaam mogelijk organiseren en de vraag ook bij de bron aanpakken. Ieder jaar maken de universiteit en het ziekenhuis hun carbon-footprint openbaar. In deze footprint wordt alle energiegebruik (brandstoffen voertuigen, brandstoffen energieopwekking, elektriciteit, warmtelevering, personen-vervoer, goederenvervoer en koudemiddelen) omgerekend naar een totale kooldioxideproductie. Op deze wijze wordt onze transitie naar volledig duurzaam en aardgasvrij in 2035 voor iedereen zichtbaar.

Groencertificaten 100% opgewekt uit wind

Wij compenseren de uitstoot van CO2 die wordt gemaakt bij het opwekken van energie door certificaten te kopen van elektriciteit afkomstig uit hernieuwbare duurzame bronnen. In het verleden verduurzaamde wij onze elektriciteit op deze manier met certificaten van elektriciteit opgewekt uit Noorse Waterkracht. Wij hebben besloten dit, in lijn met het beleid van de overheid, vanaf 2016 anders te doen. We verduurzamen nu met elektriciteit dat is opgewekt door middel van wind: 10% afkomstig uit Nederland, 90% afkomstig uit Europa.

Energiebewustzijn

Behalve technische maatregelen, is er ook aandacht voor het energiebewustzijn. Zo hebben of krijgen de gebouwen een energiespiegel en doen wij mee aan de (landelijke) campagnes zoals de Warme Truiendag, Earth Hour en de Nacht van de Nacht. Ook wordt er gekeken naar oplossingen buiten de campus indien deze efficiënter zijn. Bestaande gebouwen worden ook aangepakt: Denk hierbij aan het vervangen van verlichting, aanwezigheidssensoren, Good Housekeeping, beter inregelen van installaties en energiereductie op het gebied van ICT. Per gebouw wordt een actieteam opgezet dat zowel uit studenten als medewerkers bestaat. Deze teams denken actief mee over energiereductie in de verschillende gebouwen.

VU eerste universiteit met Street Charge

Wij hebben als eerste universiteit een eigen Street Charge op het Campusplein en zijn daarmee, na het Museumplein, de tweede locatie in Nederland. De Street Charge is een oplaadpaal op zonne-energie, voor mobiele telefoons en tablets.