Sorry! The information you are looking for is only available in Dutch.
Deze opleiding is bewaard in Mijn studiekeuze.
Deze opleiding kan niet bewaard worden.
Je bent nog niet ingelogd in Mijn studiekeuze. Log in of maak een account aan om jouw opleidingen op te slaan.
Er gaat iets mis, probeer het later nog een keer.

Onderzoeksgroep Archeologie

De onderzoeksgroep Archeologie heeft een internationale reputatie op het gebied van de archeologie van West-Europa en het Middellandse Zeegebied.

Onderzoek en onderwijs zijn sterk interdisciplinair gericht, onder andere door de inzet van natuurwetenschappelijke methoden en digitale technieken. Een ander belangrijk kenmerk is de rol van het verleden voor de samenleving van nu en van de toekomst. Onderscheidend zijn de onderzoekprojecten waarin VU archeologen samenwerken met burgers (citizen science).

West-Europese archeologie
De onderzoeksgroep is toonaangevend op het gebied van onderzoek naar Keltisch-Germaanse samenlevingen en hun integratie in het Romeinse rijk, oude cultuurlandschappen, mens en klimaat, en het digitaal modelleren van ruimtelijke processen. Een ander specialisme betreft de archeologie van conflict en massageweld van prehistorie tot en met de Tweede Wereldoorlog.

Aandachtsgebieden zijn:

  • Integratie van lokale gemeenschappen in het Romeinse grensgebied
  • GIS en computer simulatiemodellen voor economische en ruimtelijke relaties 
  • Relaties tussen mens, landschap en klimaat
  • Archeologie van conflict en massageweld
  • Cultusplaatsen en archeologie van religie en ritueel
  • Numismatiek en antieke economie

Mediterrane archeologie
De VU heeft een sterke onderzoekstraditie op het gebied van de pre- en protohistorie van Griekenland en Italië. Interesse in regionale archeologie gaat gepaard met belangstelling voor grotere vraagstukken als de ontwikkelingen van nederzettingen, landschappen en culturele connecties met de rest van het Mediterrane gebied.  

Aandachtsgebieden zijn:

  • regionale archeologie (Sparta en Laconië; Zuid-Euboia)
  • de (koloniale) Griekse wereld
  • cultus en religie
  • landschap en klimaat
  • Mediterrane interconnectiviteit

Institutionele inbedding
VU archeologen zijn bij uitstek interdisciplinair. Onderzoek en onderwijs zijn gericht op de kruisbestuiving van de archeologie en de geschiedenis, geografie en sociale wetenschappen, maar ook de natuurwetenschappen, bio-archeologie en ruimtelijke economie.

Archeologie vormt een kernonderdeel van het interfacultaire VU-onderzoeksinstituut CLUE+ en met name het onderzoekscluster ‘Landschap en Erfgoed’. Daarnaast bestaan er samenwerkingsverbanden met het Environmental Humanities Center, SpinLab en de Faculteit van Bètawetenschappen (Aardwetenschappen), meer specifiek met de onderzoeksgroep rond prof.dr. Gareth Davies en dr. Lisette Kootker die zich bezighoudt met herkomstonderzoek op basis van isotopen. Verder is de VU penvoerder van ARCHON, de nationale onderzoeksschool voor archeologie met Dr. Philip Verhagen als wetenschappelijk directeur.

Op het gebied van onderwijs hebben de VU archeologen hun krachten gebundeld met collega’s van de Universiteit van Amsterdam. Samen verzorgen zij bachelor- en masteronderwijs binnen het Amsterdam Center for Ancient Studies and Archaeology (ACASA).

Projecten
De kwaliteit van de onderzoeksgroep blijkt vooral uit haar uitstekende resultaten op het gebied van de verwerving van externe onderzoeksgelden. Onderzoek wordt gefinancierd door de Europese Unie, de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO), regionale en lokale overheden, en private partners. Veel van de onderzoeksprojecten zijn gebaseerd op internationale samenwerking:  

  • Portable Antiquities in the Netherlands (PAN) (dr. Stijn Heeren/prof.em. dr. Nico Roymans). Dit project is een vorm van citizen science, waarbij wordt samengewerkt met hobby-archeologen die zoeken met een metaaldetector. Het beoogt de systematische inventarisatie van alle metaalobjecten (sieraden, munten, wapens, etc.) van de bronstijd tot en met de middeleeuwen. De private verzamelingen van deze hobby-archeologen vertegenwoordigen een enorme wetenschappelijke waarde, maar zijn nog nooit systematisch gedocumenteerd. Het PAN-project heeft een nationale online database voor metaalobjecten ontwikkeld, die niet alleen voor wetenschappers en allerlei erfgoedspecialisten, maar ook voor het brede publiek toegankelijk is.
  • Plakari Archaeological Project (prof. dr. Jan Paul Crielaard). Multidisciplinair onderzoek naar het functioneren van een vroeg Grieks heiligdom in Karystos-Plakari in het zuiden van het Griekse eiland Euboia.
  • The Geraki Project (dr. Mieke Prent). Project gericht op de langetermijngeschiedenis van de gefortificeerde acropolis van Geraki (antiek Geronthrai) in Zuid-Oost Laconië.
  • Sea and Land Routes of southern Euboia (prof. dr. Jan Paul Crielaard). Regionale studie naar lange-termijn ontwikkelingen in interconnectiviteit (ca. 4000-1 v.Chr.).
  • What went into the melting pot? Land-use, agriculture, and craft production as indicators for the contributions of Greek migrants and local inhabitants to the so-called Greek colonization in Italy (ca. 800-550 BC). (prof.dr. Jan Paul Crielaard, dr. Sjoerd Kluiving)Onderzoek naar het karakter van de vroegste Griekse kolonies in Italië.
  • TerraNova - European Landscape Learning Initiative (dr. Sjoerd Kluiving). Een interdisciplinaire groep van 15 PhDs werkt samen aan een digitale atlas van Europa gericht op mensen, dieren, planten en klimaatsveranderingen in het verleden.

Wetenschappelijke staf:
Dr. Joris Aarts (Romeinse numismatiek, de antieke economie, archeologisch erfgoed)
Prof.dr. Jan Paul Crielaard (Griekse pre- en protohistorie, Mediterrane connectiviteit)

Dr. Ton Derks (Romeinse religie, latijnse epigrafie, Romeinse leger)
Dr. Fokke Gerritsen (Nabije Oosterse archeologie)

Dr. Stijn Heeren (laat-Romeinse archeologie, metaaldetectie, publieksarcheologie, database systemen)
Dr. Sjoerd Kluiving (landschapsarcheologie, geologie, Anthropoceen)
Dr. Mieke Prent (archeologie van cultus en religie, Laconië)
Prof.em. dr. Nico Roymans (late prehistorie en Romeinse tijd NW Europa, conflictarcheologie)
Prof.em. dr. Hans Renes (erfgoed van stad en land, landschapsgeschiedenis)
Dr. Philip Verhagen (digitale modellering landschappen, geavanceerde GIS-toepassingen)

Ondersteunende staf
Bert Brouwenstijn (archeologisch tekenwerk, cartografie, desktop publishing, 3D illustraties)
Jaap Fokkema (ICT-ondersteuning archeologisch veldwerk)
Anne van Hilst (veldtechnicus/veldwerkcoördinator, depotbeheer)
Benno Ridderhof (ICT-ondersteuning visualisatie veldwerkdata).

Recente en lopende PhD- en postdoc-projecten
Mark Groenhuijzen (NWO), Palaeogeographical analysis of the Dutch limes. Supervisors: dr. J.W.H.P. Verhagen, prof.dr. N. Roymans.
Jamie Joyce (NWO), Finding the limits of the limes. Using spatial dynamical modelling to reconstruct and understand the development of the cultural landscape in the Dutch part of the Roman limes. Supervisors: dr. J.W.H.P. Verhagen, prof.dr. N. Roymans.
Max van der Schriek (NWO), Buried Landscapes of war.The archaeology and heritage of the Second World. Supervisors: prof.dr. N. Roymans, prof.dr. J. Kolen (UL), prof R. van de Laarse
Julie Van Kerckhove (NWO), Roman pottery from Hoogeloon and Riethoven. Supervisors: prof. dr. N. Roymans, dr. T. Derks.
Kimberley van den Berg (NWO): Keeping in touch in a changing world. Network dynamics and the connections between the Aegean and Italy during the Bronze Age – Iron Age transition (ca. 1250 – 1000 BC). Supervisor: prof.dr. Jan Paul Crielaard.

Elisha van den Bos (NWO), Living Neolithization. Micro histories and grand narrative in Neolithic Anatolia and Southeast Europe (c. 7000 – 5000 BC). Supervisors: dr. Fokke Gerritsen, prof.dr. Jan Paul Crielaard.

Ayla Krijnen (NWO), Inland pathways towards societal complexity: A science-based analysis of Final Neolithic to Early Bronze Age ceramics from Geraki, Southern Greece (ca. 4100-2000 BC). Supervisors: Dr. Mieke Prent, dr. Jill Hilditch (UvA), prof.dr. Jan Paul Crielaard.

Stefan Kooi (NWO), Landroutes and overland communications in southern Euboia, ca, 4000-1 BC. Supervisor: prof.dr. Jan Paul Crielaard.

Ruben Brugge (NWO), Maritime landscapes, sea routes and seaborne communications around southern Euboia, ca. 4000-1 BC. Supervisor: prof.dr. Jan Paul Crielaard.

Lou Godefroy (NWO), Flora & Fauna: a comparative study of farming practices in ancient Greece and in indigenous and colonial areas in Italy (ca 800-550 BC). Supervisor: prof.dr. Jan Paul Crielaard.

Taariq Sheik (NWO), Surface & Soils: reconstruction, analysis and comparison of past environments and land-use potential in ancient Greece and in indigenous and colonial areas in Italy (ca 800-550 BC). Supervisors: prof.dr. Jan Paul Crielaard, dr. Sjoerd Kluiving.

Alexandre Martinez, Balancing culture in southeast European landscape evolution and integrated legacies. Supervisor: dr. Sjoerd Kluiving.

Dr. Xenia Charalambidou (post-doc), Pots & Pans: analysis and comparison of pottery production and consumption in ancient Greek mother-cities and in indigenous and colonial communities in Italy (ca 800-550 BC)

Buitenpromovendi
Martijn Wijnhoven, A multi-dimensional approach to European mail armour ringed battle shirts from 300 BC to AD 500/1000. Supervisors: prof. dr. N. Roymans, dr. T. Derks.

Jamie Dodd, Elite landed estates in the Late Antique West: Archaeological and hhistorical case studies of transition, regionalisation and migration. Supervisors: prof.em. Nico Roymans, dr. Stijn Heeren.  

Paul Beliën, De Vroegromeinse muntcirculatie in de legerplaats op het Kops Plateau te Nijmegen. Supervisors: prof.em. Nico Roymans, dr. Joris Aarts.
Gerard Tichelman, De Romeinse bewoningsgeschiedenis van Zuid-Limburg. Supervisor: prof.em. Nico Roymans.

Jan van Doesburg, De archeologie van middeleeuwse kastelen in Gelderland. Supervisor: Prof.em. Hans Renes.

Kai Radloff, A Borderland in transition – The Landscape north and south of the Lower Rhine Limes between 50 BC and AD 500. Supervisors: prof.em. Nico Roymans, prof. M. Meyer (Freie Universität Berlin).

Jan Verhagen, Romeinse waterwerken in de Rijn-Maas delta. Supervisors: dr. Sjoerd Kluiving, prof.em. Nico Roymans.

Ronald van Gelder, Een wijk op palen – vergeten erfgoed in Diemen. Supervisors: dr. Sjoerd Kluiving, prof.dr. I. Leemans.
Willem Overmars, Oude kaarten en rivierverleggingen. Supervisors: prof.em. Hans Renes, prof. G. Borger.
Michiel Purmer, Landschap bij Natuurmonumenten, Supervisors: prof.em. Hans Renes, prof. Jan Kolen (RUL).

Eleonora Semelidu, Social Complexity and Social Identity issues in Late Bronze Age Crete (Late Minoan II-IIIB): an appraisal under the spectrum of the burial data; the impact of the natural environment and the Geographic Information Systems. Supervisor: prof.dr. Jan Paul Crielaard.

Andrea Pintar, A Tale of Two Rivers: A Neolithic to Modern Period Landscape and Cultural Biography of Maren-Kessel/Lith and the Eastern Rhine-Maas Delta, The Netherlands. Supervisors: dr. Sjoerd Kluiving, prof.dr. James Symonds.