VU-filosofen presenteren tweede druk van nieuw boek over Nederlandse identiteit aan Nederlandse regering

Op 22 mei wordt het boek ‘Waartoe is Nederland op aarde?’ aangeboden aan het Nederlandse kabinet

17-05-2018 | 10:27

Op 22 mei wordt het boek ‘Waartoe is Nederland op aarde?’, geschreven door filosofen en historici en samengesteld door VU-hoogleraar Gabriël van den Brink, aangeboden aan het Nederlandse kabinet. De bundel die in het  voorjaar verscheen levert een bijdrage aan een momenteel turbulent debat over de Nederlandse identiteit, vanuit een academisch invalshoek.  De minister van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit en tevens vicepremier Carola Schouten neemt het boek namens de regering in ontvangst in het Mauritshuis. Aansluitend geeft Kim Putters, directer van het Sociaal en Cultureel Planbureau zijn reactie op de thema’s in het boek. 

Terwijl Europese integratie en globalisering toeneemt, ontstaat er tegelijkertijd  nieuwe aandacht voor het eigene van landen. Veel mensen in Nederland zijn zoekende naar een niet-extreme opvatting over identiteit en de Nederlandse identiteit, terwijl het debat over deze Nederlandse identiteit er een is van extremen. Dit boek neemt  een middenpositie in. Gabriël van den Brink: “Wij beogen met dit boek in dit spanningsveld een grondig gereflecteerde positie in te nemen, voorbij de clichés.”

Ondanks de invloed van Europa en globalisering is het volgens de auteurs mogelijk om de  Nederlandse maatschappij in kaart te brengen. Verondersteld wordt dat de Nederlandse identiteit voortkomt uit de eeuwenlange strijd tegen het water vanaf de vroege Middeleeuwen. Van den Brink: “Daar waren, en zijn, bepaalde sociale verbanden en vaardigheden voor nodig. Het kernwoord hierin is samenwerken. Lokale verbanden, de waterschappen, die dijken en het waterpeil beheren, letterlijk: polderen.” Een essentieel feit hierbij is dat deze sociale verbanden vooral uit boeren en gewone burgers bestond zonder dat de adel bepaalde wat er gebeurde.

Zes kenmerken Nederlandse identiteit
Van de Brink en zijn medeauteurs komen tot een zestal kwaliteiten die bijdragen aan de Nederlandse identiteit:  1) Veiligheid: in de vorm van een goed dijkenstelsel. 2) Gelijkwaardigheid: Constant overleg vereiste samenwerking op grond van gelijkwaardigheid. 3) Stoffelijkheid. Het aanleggen van de polder is een materiële aangelegenheid. 4) Vrijheid. De zee is niet alleen een bedreiging, maar heeft ons ook uitgedaagd nieuwe werelddelen en markten te verkennen. 5) Eerlijkheid. Op zee en in de polder kon de Nederlander niet terugvallen op hogere instanties. Je moest van elkaar op aan kunnen. Je moet duidelijk en eerlijk zijn. 6) Zorgzaamheid. De noodzaak van zelfredzaamheid maakt dat we in eigen kring goed voor elkaar zorgen. Minder verbonden voelen we ons met Nederlanders buiten de eigen kring.

Bijdragen verschillende auteurs
‘Waartoe is Nederland op aarde?’ is een publicatie van Centrum Èthos, centrum voor onderwijs, onderzoek en debat over maatschappelijke transformaties aan de Vrije Universiteit te Amsterdam. Auteurs zijn onder meer Ad Verbrugge, Haroon Sheikh, Govert Buijs, Heidi de Mare en Steven de Waal. Ook zijn er commentaren opgenomen van deskundigen op diverse maatschappelijke terreinen zoals Halleh Gorashi, Monique Kremer, Corien Prins, Louise Gunning en Marjan Minnesma.

Bijeenkomst
De presentatie van het boek vindt plaats op dinsdag 22 mei 2018 in het Mauritshuis (Den Haag) van 17:00 - 19:00. U bent van harte welkom bij deze presentatie. Graag aanmelden via: http://www.vu.centrumethos.nl/event/winoa-mauritshuis/