De Faculteit der Geesteswetenschappen, Faculteit Religie en Theologie en Faculteit der Sociale Wetenschappen zijn op 1 april 2025 samengegaan in één faculteit: Faculteit der Sociale en Geesteswetenschappen. Deze bijeenkomst is voor alle alumni van deze nieuwe faculteit.
Echt nep
Tilo Hartmann, gespecialiseerd in Virtual Reality en Communicatie, bespreekt in zijn lezing hoe immersieve desinformatie (realistische, door AI gemaakte inhoud die echt aanvoelt) beïnvloedt wat mensen geloven. Deepfakes of misleidende 3D-video’s in virtual reality vormen een nieuw risico, omdat dit mensen mogelijk sterker beïnvloedt dan tekst. In zijn lezing laat Hartmann zien hoe zulke desinformatie kan leiden tot misvattingen en welke strategieën nodig zijn om deze nieuwe vorm van misleiding tegen te gaan.
Waarom desinformatie blijft plakken
Factchecks en mediawijsheidstrainingen helpen vaak om geloof in desinformatie te verminderen. Toch blijkt desinformatie, zelfs na correctie, door te werken: dit kan wantrouwen in instituties versterken en politieke overtuigingen beïnvloeden.
Volgens communicatiewetenschappers Ivar Vermeulen en Ellen Droog komt dat doordat interventies te veel focussen op de feitelijke onjuistheden, terwijl de abstracte overtuigingen en wereldbeelden die mensen daaruit afleiden veel hardnekkiger zijn. In hun presentatie leggen zij uit waarom deze overtuigingen zo moeilijk te corrigeren zijn, en schetsen ze enkele ideeën die richting kunnen geven aan effectievere interventies in de toekomst.
Vervalsingen in de kunst
Wanneer een kunstwerk wordt gepresenteerd met een geschiedenis die het in werkelijkheid niet heeft, wordt het als vervalsing bestempeld. Maar het feit dat iets een vervalsing is, lijkt niet relevant voor de esthetische waarde ervan. Hoe wordt de ‘waarde’ van een werk dan bepaald en hoe verhoudt dit zich tot het begrip ‘authenticiteit’? De markt speelt hierbij een belangrijke rol.
Klazina Botke, coördinator van de Master Kunst, Markt, en Connaisseurschap, gaat in op vervalsingen in de kunstwereld.
Hoe AI zowel tot slechter denken als tot beter denken kan leiden
Wie of wat moet je nog geloven als feiten ineens ook maar een mening zijn, of eenvoudigweg worden vervangen door alternatieve feiten? Als onwelgevallige informatie opeens nepnieuws heet? En in hoeverre draagt AI bij aan het duiden van kennis of juist aan de verspreiding van desinformatie? Beïnvloedt dit niet alleen wat we weten maar ook wat we geloven?
Hierover gaan filosoof Jeroen de Ridder en religiewetenschapper Yusuf Çelik met elkaar in gesprek, onder leiding van hoogleraar Engelse literatuur en directeur valorisatie Diederik Oostdijk.
We sluiten de middag af met een gezellige quiz en een borrel met lichte maaltijd. Een mooi moment om vakgenoten te ontmoeten en te netwerken.